Öncelikle köpeklerimizi nasıl besleyeceğimize köpeğimizin yaşına göre karar vermeliyiz. Buna göre sınıflandırma yaparak bir özet halinde anlatmaya çalışıcaz, bakalım olacak mı ;

Yavru Köpekler:

Yavrular yaklaşık olarak doğumdan 4 - 6 hafta sonra sütten kesilirler. Yavru bir köpeğin erişkin hale gelmesi ırklara göre değişmekle beraber 10 - 18 ayda tamamlanır. özellikle bu gelişme dönemi boyunca köpeğimizi ne kadar iyi beslersek, o kadar sağlıklı ve kondüsyonu iyi olur. köpeklerin besin ihtiyaçları farklı hayat evrelerinde farklı gereksinimler gösterir. Köpeğimizi evde yediğimiz yemek artıklarıyla besleyebiliriz ancak bu besinler onun sindirim sistemi için yeterli olmamakla beraber, metabolizmasına aykırı maddeler (tuz, fazla yağ vs.) içerirler. Köpeğiniz doğal hayatında zeytinyağlı dolma veya sarımsaklı yoğurt yiyemez . Her neyse... Konumuza dönelim. Köpeğimizin dişleri çıktığında artık kuru mama ya da yavru konserveleri yiyebilir. Eğer kuru mama ile besleyeceksek ilk birkaç hafta sütle karıştırarak aroma kazandırıp, tadını, kokusunu ve lezzetini artırabiliriz. Aynı zamanda mamanın yumuşamasını sağlar ve yavrularımızın çiğneme refleksini artırmış oluruz. Bu uygulamanın yavrularda şekillenebilen mide şişkinlikleri, mide dönmeleri ve gaz oluşumlarını da engellediği uzmanlar tarafından belirtilir. (Sırf süt vereceksek sulandırmamız gerekir. Çünkü inek sütü köpek sütüne göre daha yağlıdır ve ishale sebep olabilir.)

Köpeğimiz 2 - 3 aylık olduktan sonra mamayı halen sulandırmamız gerekiyorsa bu işlem et suyu ya da sadece suyla yapılmalıdır. Çünküköpeklerin süte gereksinim duyduğu dönem ilk 2 - 3 aydır. Köpeklerin %80'inin süte karşı alerjisi vardır. Süt sindirim sisteminde problemlere ve ishale neden olabilir. Yavrunun anne sütünden sonra birdenbire anne kuru mamayla beslenmesinin de kabızlığa yol açtığı görülür.

Kabına mama koyduğumuz köpeğimizi "Gel, ye, aferin oğlum/kızım" gibi sözlerle teşvik etmeliyiz. Ayrıca bu sırada otur, bekle gibi komutlara köpeğimizi alıştırabiliriz.

Yavruların beslenmesi 6. haftadan 3 aya kadar günde 4 öğün, 3 aydan 6 aya kadar günde 3 öğün, 6 aydan 12 aya kadar günde 2 öğün ve 12 aydan sonra günde 1 öğüne düşürülmelidir.

Yemek zamanı ve yemek yenilen yer sabit olmalıdır. sulandırarak verdiğimiz yemeklerin 30 - 60 dk içerisinde tüketilmediklerinde içerisinde küf mantarlarının üremesi sonucu çöpe atılması gerekir. 6 - 7 haftalık olduktan sonra diş değiştirme dönemine kadar mamayı sulandırmamıza gerek yoktur.
Kalıcı dişlerin çıkmaya başladığı dönemde (ort. 4 ay) kuru mama sert olduğu için mama eğer gerek görülürse ıslatılabilir. Çok sık olmamakla birlikte kırılmadan temizlenmiş ve pişirilmiş ilikli büyük kemiklerin verilmesi, köpeklerde dişlerin temizlenmesinde ve çene kaslarının çalışmasında faydalıdır.

Köpeklerimizin aşırı yağlanmasından kaçınılmalıdır. Bu hem güzelliği, hem de sağlığı açısından çok zararlıdır. köpekten köpeğe günlük mama miktarı değişebilir. köpeğimiz her öğünden sonra mama kabında mama bırakıyorsa kaba konulan miktar %10 azaltılmalıdır.

Mama ve su kapları ayrı olmalıdır. Her öğün sonrasında bu kaplar temizlenmelidir. Köpeklerin diyetlerinde ani diyetler yapmaktan kaçınılmalıdır. Eğer bu değişiklik şartsa şu şekilde yapılabilir;

- 1. gün; %90 eski mama + %10 yeni mama
- 2. gün; %80 eski mama + %20 yeni mama
- 3. gün; %70 eski mama + %30 yeni mama
- 4. gün; %50 eski mama + %50 yeni mama
- 5. gün; %30 eski mama + %70 yeni mama
- 6. gün; %15 eski mama + %85 yeni mama
- 7. gün; %100 yeni mama

Bunun amacı sindirim sistemi dengesini bozmamaktır.

Temel olarak köpeklerin hayatlarının hiçbir devresinde tatlıya gereksinimleri yoktur. Çikolata ve şeker gibi yiyeceklerin uzun süre verilmesi durumunda sindirim sisteminde bozukluklar, diş çürümesi, şeker hastalığı (ve buna bağlı körlük) şekillenebilir.

Kuru mamayla beslenen bir köpeğe ekstra gıda maddelerinin verilmesi gereksiz ve de yanlıştır.

Erişkin (adult) mamaya geçişiniz, köpeğinizin büyümesi durduktan sonra olmalıdır. Irklara göre erişkin mamasına geçme yaşı aşağıdaki gibidir;

Küçük ırk (2.5-10 kg.) 8-12 aylık yaş
Orta boy ırk (10-25 kg.) 12-18 aylık yaş
Büyük ya da dev ırk (>25 kg) 12-24 aylık yaş

Büyük ve dev ırk köpeklerde gelişim hayatlarının ilk aylarında çok değişkendir. Zaman içinde hızla vücut ağırlığı ve kemiklerin gelişmesi arttıkça bu büyüme hızına bağlı olarak kemik ve eklemlerde düzeltilmesi zor gelişim bozuklukları gözlenir. Bu nedenle aşırı beslemeden kaçınılmalı, hayvanın yağlanmasına izin verilmemeli ve canlı ağırlık artışı düzenli bir şekilde kontrol edilmelidir.

Büyük ve dev ırk köpekler genel olarak bazı ortopedik hastalıklara osteochondrosis, dirsek displasisi, kalça displasisi gibi) yatkınlık gösterirler. Bu hastalıkların genellikle 4 - 8 aylık yaş gurubunda görüldüğü ve bazı ırklarda (Alman Çoban köpekleri, Labrador, Rottweiller, Alman Kurt köpeği, Boxer, Golden Retriever, Danua, Dobermen) kalıtsal olduğu bilinmektedir. Bu hastalıklardan korunmak için mamaya kalsiyum takviyesi yapılması da yine bu hastalıklara neden olur. Büyük ırk köpeklere fazla kalsiyum verilmesi kemiklerin gelişimini olumsuz etkiler ve hatta durdurabilir. Aşırı kilo alınması sonuc zayıflayan kemikle bu yükü kaldıramaz ve kemiklerde eğrilikler, kırılmalar şekillenebilir. Bu nedenle büyük ve dev ırklar için geliştirilmiş özel mamalar kullanılmalıdır.

Yetişkin Köpekler:

Köpeklerimizin yiyecekleri içinde en önemlisi proteinledir, ancak hayvansal gıdalardaki proteinler tercih edilmelidir. Bitkisel proteinler sindirim problemlerine yol açabilir.

Öncelikle köpeğimizin ırk, boyut, cinsiyet gibi özellikleri dikkate alınmalıdır. Ayrıca köpeğin aktivitesi göz önünde bulundurulmalıdır. Ev içinde yaşayan, çalışan, avcılık yapan köpeklerin enerji gereksinimleri farklı olacağından günlük olarak ihtiyaçları farklıdır. (Çevre şartları da ihtiyacı değiştirir. Soğuk ortamda yaşayan bir köpeğin günlük enerji ihtiyacı yüksek olacağından karbonhidrat ve yağ oranının daha fazla olması gerekir.)

Küçük boy ırklarda (1 - 10 kg) beslenme; Orta ve büyük ırklara göre daha hareketlidir ve bu nedenle daha çok enerjiye ihtiya duyar, ancak aşırı kilo almaları mutlaka engellenmelidir. Çünkü narin kemik yapıları bu aşırı yük karşısında deforme olabilir ve eklem problemleri yaşayabilirler.

Orta boy ırklarda (10 - 25 kg) beslenme; Irk ve aktivite ön planda tutularak mama seçimi yapılmalı ve yine aşırı kilo artışı önlenmelidir.

Büyük boy ırklarda (25 kg ve üzeri) beslenme; Eğer ev yemeğiyle beslememiz gerekiyorsa (ekonimik nedenlerden dolayı) hekim gözetiminde kalsiyum, D vitamini takviyeleri faydalıdır. Bu tip köpeklerin beslenmesinde önemli olan diğer bir konu da mama miktarıdır. Eğer 1 öğünde fazlaca mama verirsek midenin aşırı genişlemesine ve mide dönmesine neden olabiliriz. Mide dönmesi oldukça tehlikeli ve ölüm riski taşıyan bir rahatsızlıktır. Bu nedenle 1 günlük mama miktarını 2'ye bölerek vermeliyiz.

Beslemede dikkat edilecek hususlar;


*Yetişkin bir köpeğin gıdasında yüksek oranda protein, karbonhidrat ve yağ bulunmasına dikkat edilmeli

*Günde bir öğün beslenmeli (Öğün sayısı, miktar aynı kalmak koşulu ile en fazla ikiye çıkarılabilir).

*Temiz su sürekli bulundurulmalı

*Aktivitelerden hemen önce ve sonra yemek vermemeli

*Özel faaliyetleri olan bir köpekse (polis köpeği, av köpeği vb.) uygun diyetler hazırlanmalı ve gerekli takviyeler yapılmalı. Bu amaçla yoğun aktivite sırasında vücudun gerek duyacağı oksijen ve demir ihtiyacını karşılanmak amacı ile uygun oranlarda E vitamini ve selenyum gibi elementlerin takviyesi yapılmalı

*Kalsiyum ve fosfor oranının dengeli olmasına dikkat edilmeli. Aşırı ve oransız kalsiyumun kireçlenmelere neden olabileceği unutulmamalı.

*Irka özgü erişkin ağırlığının korunmasına dikkat etmeli aşırı kilo veya aşırı zayıflamaların önüne geçilmeli

*Sindirilebilirliği yüksek gıdalar tercih edilmeli

*Selülozun gıdasında yeterli oranda bulunmasını sağlamalı. Böylece bağırsakların ve sindirimin hızı artırılmış olacaktır. Ayrıca selüloz doygunluğu artıracağından diyette yeterli oranda bulunması faydalıdır.

*Diyette yeterli düzeyde vitamin ve mineraller bulundurulmalı.

*Köpeklerin sindirim sisteminin laktozu (süt şekeri) sindiremediği dikkate alınmalı ve gıdasında bulundurulmamalı.

*Gıda değişimi yapmanız gerektiğinde değişim ani olarak değil yavaş ve günlük artırımlar şeklinde yapılmalı.

Yetişkin köpekler için profesyonel mama firmaları tarafından hazırlanmış ırka özgü pek çok mama günümüzde kolaylıkla bulunabilmektedir.

- Küçük ırk yetişkin köpek mamaları
- Orta ırk yetişkin köpek mamaları
- Büyük ırk yetişkin köpek mamaları
- Yüksek aktiviteye sahip yetişkin köpekler için "performans"
- Allerjik yapıda ki köpekler için "lamb & rice"
- Metabolik hastalığı olan köpekler için de çeşitli "prescription" mamalar üretilmektedir.

Hamile Köpekler:

Hamile köpeklerde genellikle yavru köpek mamaları (protein oranının yüksek olması nedeniyle) önerilir. Anne adayı köpeklerimizin mama miktarı ve öğün sayısı artırılmalıdır. annenin aşırı kilo alması (güç doğuma neden olacağından) engellenmeli, dengeli besinler kullanılmalıdır. Ayrıca anneye düzenli olarak yürüyüşler yaptırılmalıdır. Kalsiyum'a ihtiyacı artacağından hekim kontrolünde takviye yapılabilir.

Doğumdan 1 gün önce ve 1 gün sonra iştahı az olabilir. Bendan dolayı da az yiyebilir. Doğumdan sonra emzirme döneminde yine yavru mamalarıyla beslenmelidir.

Yaşlı Köpekler:

Yaşlı köpeklerin enerji ihtiyaçları daha az olacağından diyetleri değiştirilmelidir. Aksi halde obesiteye neden olunabilir.

Eklemler ve kemikler de, metabolik fonksiyondaki azalma nedeniyle, kalsiyumun yetersiz emilimi ve kalsiyum / fosfor oranında değişim meydana gelecek, deformasyonlar şekillenecektir. Bu nedenle yaşlı köpeklerde gıdada yeterli ve dengeli kalsiyum oranı sağlanmalıdır.

Yaşlılığa bağlı olarak böbreklerin fonkiyonlarının zayıflamasından dolayı diyette protein oranı düşük tutulmalıdır.

Yaşlılıkla birlikte karaciğerin vitaminleri depolama kapasitesi azalacağından günlük olarak yeterli düzeyde vitaminin köpeğimizin gıdasında bulunması gerekir. Günlük verilen miktarın dengeli olmasına özen gösterilmelidir. Aksi halde fazla miktarda verilen vitaminler köpeğimizde hayati riskler doğurabilir ve tok***asyonlara neden olabilir.

Yaşlı köpekler için "senyor" mamalar satılmaktadır. Günlük olarak köpeğimizin yiyeceği miktar ikiye bölünerek verilebilir.

****************

Bütün bunlara rağmen köpeğimizi yine de ev yemeğiyle beslememiz gerekiyorsa protein oranını yüksek tutmamız, yağ oranının da (hayvansal yağ) %20yi geçmemesi gerktiği, tuz konmaması gerektiği, patlıcan verilmemesi gerektiği (içeriğindeki bazı maddelerin köpeğe zararlı olmasından dolayı), tavuk kemiği verilmemesi gerektiği (yemek borusu ya da barsaklarda tıkanma, yaralanma, yırtılmalara sebep olabileceğinden dolayı) unutulmamalıdır.

Biz bildiğimizi anlatmaya çalıştık. Umarım herkese yardımcı olabilir.

"Gerçek mi?"
"Gerçek mi?"
Şimdiye kadar duyduğum en deli, en yürek titreten,
en gönül karıştıran kahkasını koyuverdi Şeytan.

"Ey insanoğlu sen,
her akşam şu dua ile yat en iyisi
'Yar bana bir rüya',
ve her sabah yine aynı dua ile uyan"

FELEK SANA "HAYAT" DİYE EKŞİ BİR LİMON UZATTIYSA, SEN ÜSTÜNE TEKİLA VE TUZ İSTE...