Güncel, Sinema, Sanat, Kültür, Haber, Müzik, Eğlence, Edebiyat

Ünlü Portekizli yazar José Saramago, “Okumak her zaman azınlık içindi, her zaman da öyle olacak” diyerek kitap okuma üzerine fikir belirtmesi başta ülkesi olmak üzere bir çok kişinin saşırmasına neden oldu. Bunun üzerine Milliyet Gazetesi yazarlarımıza kitap okumanın bir “azınlık eylemi” olup olmadığını sormuş işte cevaplar

Murathan Mungan
Kitap okumak keşfedilen ve keşfettirilen bir şey
Saramago’nun bu sözleri hangi bağlamda söylediğini bilemem. Dolayısıyla söyleyeceklerimin ona değil, ortaya konan soruna bir cevap niteliğinde olduğunun bilinmesini isterim.
Olgularla, doğruları karıştırmamak gerekir. Azınlık-çoğunluk ayrımı mutlak değerler düzeyinde yapılabilir mi? Dünya nüfusu göz önüne alındığında, okuma oranının her yerde düşük olduğu öteden beri bilinen bir gerçektir; ama anladığım kadarıyla Portekiz Kültür Bakanlığı’nın girişimi de bu yüzden zaten. Kitap okumak, zaten bir “boş zaman özgürlüğü” değil midir? Hani Marx’ın önemle üzerinde durduğu, eşitsizliğiyle ünlü şu “Boş zaman!..” Kimileri hiç çalışmazken, kimilerinin günde on beş saat çalışmak zorunda olduğu sınıflı toplumlarda insanlara kitaba ayırmaları gereken zaman, ne yolla hatırlatılabilir?
Açlık sorunuyla boğuşan Afrika’nın, Asya’nın kimi ülkelerinde okuma alışkanlığının istatistiki bir karşılığı olabilir mi? Bütçesinde askeri harcamalarla, eğitim harcamaları arasında büyük uçurumlar bulunan; geçmişi kitap yasakları, kitap yakmalarıyla ünlü olan, eğitim müfredatı çocukluktan başlayarak insanı okumaktan soğutmak üzerine kurulu ülkelerde okuma alışkanlığının varlığı-yokluğu üzerine sağlam veriler çatılabilir mi?
Günümüzde görüntü teknolojisinin oyuncaklı gereçlerinin, insanları “okumak” yerine daha zahmetsiz bir yol olan “seyretmeye” yönlendirdiği bilinen bir gerçek. İnsanın kendine ayırdığı zamanı değerlendirmesinde “kitap okuma”nın bu anlamda rakipleri çoğaldı, ama gerçeğin tümü bu kadar mıdır?
İnsanoğlunun “homo ludens” olduğuna inanıyorsanız, onun çocukluktan başlayarak kitap okumaya özendirilebileceğine, yönlendirilebileceğine inanabilirsiniz.
Dahası, “Reklamlar” çağına inanıyorsanız, buna da inanabilirsiniz. Değeri olmayan şeylerden reklam ve manipülasyon yoluyla “değer” yaratılan bir çağda, “kitap” kendi değerini hatırlatmaya çalışıyor yalnızca. Unutmamalı ki, kitap okumak da, keşfedilen ve keşfettirilen bir şeydir. Konunun üzerine dört koldan gitmek gerekir.

Yaşar Kemal
Büyük bir kesim kitap düşmanı!
Evet, kitap okumak bir azınlık eylemidir. Herkes kitap okumaz; hoşuna gitmez, canı sıkılır… Ama öte yandan, yazarları mutlu edebilecek kadar okur da var dünyada. Fakat uğraşılsa, insanlar okumayı bırakmaz. Türkiye’de niçin az kitap okunuyor? Çünkü okur yazar sayısı da az. Bu ülkenin büyük bir kısmı, politika olarak kitap düşmanı. Ne kadar kitap varsa yakıyorlar, ne kadar yazar varsa hapsediyorlar!

Elif Şafak
Yanlış ve tehlikeli bir sav
Bugün okumanın sadece belli bir elit kesim için olduğu savı, premodern toplumda hayli geçerli olan İncil’i (ya da Kuran’ı) okuma ve anlamlandırma yetkisinin sadece din adamlarına ait olduğu savı kadar yanlış ve tehlikelidir. Herkesten okumayı sevmelerini beklemek doğru olmayabilir, ama okuma özgürlüğünü, hakkını ve alışkanlığını toplumun her kesimine istisnasız yaymaya çalışmak, bence uğrunda mücadele edilmesi gereken bir fikirdir.

Adalet Ağaoğlu
Zorlarsanız büsbütün kaçarlar!
Bu görüş, üzerinde durulmaya değer. Çünkü bizde okurun çok az olmasından ileri gelmiş bir baskı var. Ama bir bakıyorsunuz ki kitaplar da hiç olmadığı kadar çok satış gösteriyor. Tamamen tişört seçer gibi marka seçiliyor ve ne reklam edilirse ona koşuluyor. Bu kadar kitabı satın alan herkesin tümü iyi okur değil bence. Ve onlardan bunu bekleyemeyiz. Çünkü Saramago’nun söylediği gibi, eğer zorlarsanız, büsbütün kaçarlar. Çünkü kendisini okumaya hazır hissetmesi lazım. Ancak kendi isteği varsa, merak içinde gelişmişse iyi bir sonuç alır. Zorlarsanız tişörtten bıkıp atar gibi olur… Bazıları futbola nasıl meraklıdır, evde tutamazsınız; okur da böyle okursa sahici okur olabilir.

İnci Aral
Kitap okumak için edebiyat altyapısı gerek
Haklı buluyorum Saramago’yu. Çünkü kitap okumak asgari bir edebiyat altyapısı gerektirir; okuduğunu anlamayı, ondan zevk almayı… Günümüzün eğitim sistemleri içinde bunun pek yeri yok gibi. Çünkü insanlar çabuk tüketilen, orta zekâlar için sunulan zevklere ve eğlencelere şartlandırılıyor. Bu ihmalin biraz da kasıtlı olduğunu düşünüyorum. Öte yandan, derinlik olarak ucuz kitapların, bu çok az eğitim görmüş kitleye pazarlanması için taktikler geliştiriliyor. Ama bu insanları değiştirecek nitelikte kitaplar değil onlar…

Orhan Pamuk
Demek ki daha çok okumamız gerekiyor!
Saramago, okumanın bir çeşit direniş olarak görüldüğü bir kültürden geliyor. Benim kuşak, ama daha çok benden önceki kuşak, okumaya atfedilen bu özel anlamı iyi bilir.
Saramago’nun azınlıklardan kastettiği, okumanın toplumun içindeki küçük bir kesim tarafından yapılan bir iş olduğunu hatırlatmak. Voltaire’den beri insanoğlunun seçkinleri, küçük bir azınlık okuyor, düşünüyor. Keşke ütopyaların dillendirdiği hayallerimiz gerçek olsa da herkes okusa.
Bu arada okuma işini ‘azınlık’ işi olduğu için itibarlı görmek de yanıltıcı. Azınlık ile itibarı ilişkilendirdiğine göre Portekiz’de azınlığın yaptığı bir işi yapmak şerefli bir şey. Biz daha oraya gelemedik. Azınlık durumunda kalmak hepimizin bildiği gibi bizde alçakça bir şey. Demek ki, daha çok okumamız gerekiyor.

Hasan Ali Toptaş
Saramago’ya katılıyorum!
Saramago’nun sözlerine tamamıyla katılıyorum. Herkes okumak zorunda değil. Okur olmak da yazmak kadar uğraş isteyen, çileli bir iş. “Okur sayısı azaldı” diye düzenlenen kampanyaların ve bu tür kaygıların çok uzağında biriyim. Okumak da yazmak da kişisel uğraşlar; kimseyi zorlayamayız.

(Milliyet Gazetesinden alınmıştır)

bence de kımseye zorla bişey yaptıramayz.okumayı seven zaten kendi istegıyle okur ve dıledıgı seyi okur bunada kımse karısmaz veya zorlayamz.

Konu eski tarihli olduğu için tesadüfen gördüm ve üzüldüm.Altında yorumların çok olması gerekirdi en azından bu site üyeleri birkaç şey eklerler diye düşünmüştüm,her neyse...
Bana kalırsa günümüz toplumuna okumak zor geliyor ve okuyup da anlamak için uyuşmamış beyin gerek diye düşünüyorum.Neticede siz bir iş yapıyorsunuz kitap okurken sadece gözleriniz değil beyniniz de çalışıyor hızla.Yorulan beyin her zaman doğru ya da yanlış,ama bir şekilde işleyen beyindir.
Klişe olacak ama kitap okumak sevdirilmeli kesinlikle.
Bu gerekirse hafif bulduğumuz ve beğenmediğimiz yazarları tavsiye etmekle bile mümkündür,denedim ve olumlu sonucunu gördüm.
Genel olarak çevremde boş kaldığında direk çantasından kitap çıkartan bir topluluk var ve o topluluk içinde yer almaktan mutluyum.
İnanın bana bilenle tartışmanın keyfi başkadır,fikir alışverişi başkadır.
Ve dizi seyretmektense her zaman kitap okumayı tercih ediyorum,en azından bu aralarki görüşüm bu yönde..
Filmlerde bazı duyguların yok olduğunu,bazı soyutlukların atlandığını gördüm.
Dizi ve saçma programları izlemeye vakit ayırmak yerine herkesi günde en az 1 saat kitap okumaya davet ediyorum.
Hiçbir şey kaybetmezsiniz gerçekten... Kaybınız ise asla olmayacaktır.

Kessinlikle katılıyorum sana.
İnsanların kitap okumamasının sebeplerinden biri de, kitap ve yazarlar hakkında fazla bilgi edinmemiş olmaları.İnsanlar kitap okuma çabası göstermiyor,kitaplar hakkında önyargılı davranıyor, hatta kitap okumayı zaman kaybı olarak görüyorlar.Eline bir kitap alıp okuyacağıma, gider film izlerim,oyun oynarım, bilgisayarda takılırım diyenler bile var. Bir kitabı uzatırsın, daha yazara, konuya bakmadan olumsuz yanıt verirler.
Kimisi de ben kitap okumayı sevmiyorum der.Ya sen bi kere kitap okumayı denedinmi?Bir kırtasiyeye gidince, raftaki kitaplara bir göz atmayı, arka kapaktaki konu özetini veya yorumları okumayı denedinmi?

Herkes her kitabı okuyacak,sevecek diye bir şey yok ama elbet senin de hoşuna gidecek, hayattan bir parça bulduğun,veya sana heyecan veren, içinde merak uyandıran,ihtiyacın olan bilgileri veren bir kitap vardır.kitap okumak beynin her iki lobunu da harekete geçirir.hem okuduğunu kafanda canlandırıp hayal edersin, hem de devamında neler olacağının hesabını yaparsın.beynin çalışır,soruları daha çabuk anlarsın,kelime hazinen gelişir.
Bence insanları kitap okumaya yönlendirmek, onlara okumanın güzelliklerini,yararlarını anlatmamız lazım.
not:arkadaşlar özür dilerim bu arada.mesajı ikiye bölmek zorunda kaldım.uzun yazınca göndermiyor benim bilgisayar.

katılıyorum kitap okumak ama gerçekten okumak bir azınlık işi hani bu alacakaranlıkları elif şafağın aşkını canan tanın kitaplarını felan kitap okuma katagorisine almıyorum onlar bir çok kişi okumuş ve popüler diye okunan kitaplar ve çoğu kişi o kitapları okuyup başka kitap alıp okumaya ihtiyaç duymuyor ta ki başka kitap popüler olana kadar bu bakımdan gerçekten kitap okumak bir azınlık işi tiyatroya gitmek azınlık işi dünya nüfusunda fırsatı olupta kitap okumayan tiyatroya gitmeyen kültür sanat etkinliklerini gerçekleştirmeyenlerle gerçekleştirenleri oranlasak karşımıza çıkan tablo pek iç açıcı olmayacaktır

Arkadaşlar benim bir listem var exel sayfasına açtım 2010 yılında okunacaklar diye. Bunlarıda katagorilere ayırdım Alman Edebiyatı Balkan Edebiyatı diye çünkü 2010 yılında bunun ikisine ağrlık vermek istiyorum... Bunlara henuz başlamadım ama genel olarak şu anda 138 kitap eklemişim...
Listemden Örnekler vereyim bir kaç tane.. Bence sizde böyle yapmalısınız veya benim liste işim tamamen bittikten sonra ben isteyen arkadaşlara linkini atarım

İşte benim 2010 okunacaklar listemden bir kaç tane alıntı:

1-Ahmet Hamdi Tanpınar-Saatleri Ayarlama Enstitüsü
2-Jon Krakauer-Yabana Doğru
3-Carson McCullers-Yalnız Bir Avcıdır Yürek
4-Anthony Burgess-Otomatik Portakal
5-Carlos Ruiz Zafon-Rüzgarın Gölgesi
6-İtalo Calvino-Bir Kış Gecesi Eğer Bir Yolcu
7-Jack London-Beyaz Sessizlik
8-Goethe-Genç Wertherin Acıları
9-İvo Andriç-Drina Köprüsü
10-Danilo Kis-Boris Davidoviche Bir Mezar
11-İsmail Kadare-Kırılmış Nisan
.....
.....
Bu listem uzar gider

Keşke ülkemizde bir çok kişinin okuma alışkanlığı olsaydı ama zorlada olmuyor işte okumuyorlarsa yapabileceğimiz birşey yok sen birşeyler yapmaya çalışıyorsan ama karşındaki kişi isteksizse o zaman ne yapabilirsin ki... oysaki bir başlasalar bırakamayacaklarını bir bilseler
Aslında bunun için bir çok şey yapılabilir benim çevremde düzenli kitap okumayan çok kişi vardı bir bakmışım ince memedi bile okumaya başlamışlar Yani yakın çevremizden başlasak bu işe bir kitabımızı götürüp bir okusana harika birşey desek...
öyle işte
Ve kitap okuyanlar içinde araştırıp okumak lazım en çok satan bu dememek lazım... Bu sadece kitap için geçerli değil film izleyicisiysen o zamanda böyle araştırıp izlemen lazım yani boş şeylerle vakit ayırmamak lazım hadi öylesine bir izleyeyim olmamalı aynı şekilde izlenmesi gereken filmleride araştırıyorum vaktim oldukça ve liste yapıyorum onuda sizlerle seve seve paylaşırım illerki günlerde...
Dizi içinde evet vakit geçirmek için güzel dizilerde kötü değil ama takılıp kalmamak lazım dizi içinde size Oz ( 1997) dizisini tavsiye ederim..
konu nerden nereye geldi hep böyle uzatıyorum işte

"Keşke ülkemizde bir çok kişinin okuma alışkanlığı olsaydı ama zorlada olmuyor işte okumuyorlarsa yapabileceğimiz birşey yok sen birşeyler yapmaya çalışıyorsan ama karşındaki kişi isteksizse o zaman ne yapabilirsin ki. oysaki bir başlasalar bırakamayacaklarını bir bilseler"
diyorsun.
işte biz de bunu bildiğimiz için insanları kitap okumaya teşvik edelim diyoruz. biz elimizden geleni yapalım da, gerisi onlara kalmış artık.
bilgilerin için teşekkürler bu arada

Teşvik etmek olayına gelince ne kadar üstelersen o kadar kaçarlar yukardada bir çok yazar bunu belirtmiş zaten bence iş öğretmenlere düşüyor ilk okuldan itibaren bu aşılansa daha sonra devam etse .. Derin konu işte düşüncemide belirtmişim zaten kişisel birşey zevk alan var almayan var..

Öncelikle Hayriye'ye kitap listesini bizimle paylaştığı için çok teşekkür ediyorum.
Ve bir konuda hak veriyorum;kesinlikle insanları bişeye zorlamamak gerek,ters tepiyor...Doğal yollardan ve yaş gruplarına göre örnek aldıkları kişilerin öğrencilere kitap okuyun demesi yerine onlara bir şey demeden yanlarında kitap okuması çok daha teşvik edicidir.
Harbiesra'ya da katılmamak elde değil. [Tatlım bu arada hızlı cevap gönder yerine cevap yaz'dan cevap gönderirsen dilediğin uzunlukta mesajı tek mesajla gönderebilirsin ]
Buğra yakınmış mesela Canan Tan,Elif Şafak vs.gibi yazarları okuyup başka bir şey okumayan ve sonra bir daha gündeme gelecek romanları okuyanlara okuyor diyemem demiş ama bence okumak çok çeşitlidir.Yani çevremde çok insan var ki Türk ve Dünya Klasiklerini okumayı sevmiyor ve sürekli güncel romanları takip ediyor.Bu nedenle öyle düşünme derim ben.Ha bazı kesim vardır o kitapla yaşar gider ve içinde aşk varsa ölür bayılır. O zaman amenna. Onlara ben de okuyor demem